सुविचार

भाग १

सुविचार १–५०

प्रयत्न हाच खरा परमेश्वर

यश मिळवायचे असेल तर प्रयत्न सोडू नये.

विद्या हे खरे धन आहे

संपत्ती जाते; विद्या मात्र आयुष्यभर साथ देते.

विनय हा सगळ्यात मोठा अलंकार

शिकलेपण विनयात दिसते.

सत्य बोलणे ही मोठी शक्ती

सत्य कठीण असले तरी शेवटी टिकते.

वेळ कधीच परत येत नाही

वेळेचा सदुपयोग करावा.

आरोग्य हे खरे वैभव

शरीर निरोगी असेल तर सारे साधते.

आईवडिलांचा आदर करावा

त्यांच्या कष्टातून आपले जीवन उभे राहते.

मित्र निवडताना काळजी घ्यावी

संगती स्वभाव घडवते.

परोपकार हा खरा धर्म

दुसऱ्याला मदत करणे हेच मोठे पुण्य.

आळस हा शत्रू आहे

आळस टाकला की मार्ग मोकळा होतो.

संतोष हे खरे सुख

अपेक्षा कमी केली की मन शांत राहते.

क्रोधाने निर्णय घेऊ नये

रागात केलेले काम पश्चात्ताप आणते.

वाचनाने बुद्धी वाढते

पुस्तके मनाचे अन्न आहेत.

स्वच्छता हीच सभ्यता

स्वच्छ राहणे हा चांगल्या संस्काराचा भाग.

मेहनत कधी व्यर्थ जात नाही

कष्टाचे फळ लवकर किंवा उशिरा मिळते.

अपयश शिकवणारे गुरू आहे

चुकून शिकले तर पुढे यश येते.

शब्द जपून बोलावेत

बोललेला शब्द परत येत नाही.

हसणे हे औषध आहे

हसण्याने मन हलके होते.

लोभाने शांती जाते

जास्त हव्यासामुळे दुःख वाढते.

सेवा हीच ईश्वरपूजा

निःस्वार्थ सेवा ही खरी भक्ती.

नियमितपणा यश आणतो

रोज थोडे काम मोठे बदल घडवते.

भीती जिंकली की मार्ग सापडतो

घाबरून थांबण्यापेक्षा एक पाऊल टाकावे.

क्षमा ही मोठ्यांची खूण

क्षमा केली की मनाचा बोजा उतरतो.

कृतज्ञता विसरू नये

उपकार स्मरणे हा सज्जनाचा धर्म.

स्वतःवर विश्वास ठेवावा

आत्मविश्वासाने कठीण काम सोपे वाटते.

ईर्ष्या मनाला जाळते

दुसऱ्याच्या यशाचा द्वेष स्वतःचे नुकसान करतो.

शांत मन मोठे काम करते

गडबडीत चूक होते; शांततेत निर्णय योग्य.

सवयी लहानपणी रुजतात

चांगल्या सवयी लवकर लावाव्यात.

नात्यांना वेळ द्यावा

माणसे संपत्तीपेक्षा मोलाची असतात.

प्रकृतिप्रेम मन विशाल करते

झाडे, पक्षी आणि निसर्ग आपल्याला शिकवतात.

खरे सौंदर्य वर्तनात असते

दिसण्यापेक्षा वागणे मोठे.

शिस्त स्वातंत्र्य देते

शिस्त लागल्यावर मन मुक्त होते.

साहसाने जग उघडते

नवीन गोष्ट करण्याची हिंमत ठेवावी.

दुःखातही आशा ठेवावी

अंधारानंतर प्रकाशाची वेळ येते.

नम्रता बलवान बनवते

गर्व पडतो; नम्रता उंचावते.

शिक्षण फक्त शाळेत नसते

अनुभव हाही मोठा गुरु आहे.

आरोग्यासाठी संयम हवा

खाणे-पिणे आणि विश्रांती यात तोल हवा.

देशभक्ती कर्तव्यात दिसते

नियम पाळणे आणि स्वच्छता ठेवणे हीही सेवा.

कष्टाविना फळ नसते

सोप्या मार्गाची अपेक्षा व्यर्थ.

सत्य आणि अहिंसा जोडावी

खरे बोलणे आणि कोणाला दुखवू नये.

मन शुद्ध असेल तर मार्ग शुद्ध

विचार चांगले असतील तर कृती चांगली.

अपमानाने खचू नये

टीका सुधारण्यासाठी वापरावी.

दान हाताने करावे

गरजूला मदत करणे समाधान देते.

वेळेवर उठणे यशाची गुरुकिल्ली

पहाट नियमितपणा शिकवते.

आत्मपरीक्षण रोज करावे

दिवस संपताना काय शिकलो ते पाहावे.

भाषण कमी कृती जास्त

बोलण्यापेक्षा करणे महत्त्वाचे.

धैर्य संकटांत दिसते

सुखात सगळे शहाणे; कठीण वेळीच परीक्षा.

ज्ञान वाटले तर वाढते

शिकलेले दुसऱ्याला सांगावे.

सद्गुण हे खरे दागिने

सोने नाही; चारित्र्य चमकते.

मनाची शांती मोठी संपत्ती

बाह्य वैभवापेक्षा अंतःशांती श्रेष्ठ.