तीन दगडात त्रिभुवन आठवते
संसार केल्यावरच जीवनाचे खरे मर्म कळते.
तुकारामबुवांची मेख
न सुटणारी किंवा गोंधळात टाकणारी गोष्ट.
तुपाच्या लालचिने उष्टे खाणे
मोठ्या लाभासाठी थोडी गैरसोय सहन करणे.
तुरुत दान महापुण्य
अडचणीच्या वेळी त्वरित केलेले दान हेच महापुण्य असते.
तू दळ माझे आणि मी दळण गावच्या पाटलाचे
आपले काम दुसऱ्याकडून करून घेणे आणि स्वतः जबाबदारी टाळणे.
तेरड्याचा रंग तीन दिवस
तात्पुरता रंग किंवा प्रभाव लवकर जातो.
तेल गेले तूप गेले हाती धुपाटणे आले
मूर्खपणामुळे दोन्ही फायदे गमावून हाती काहीच न उरणे.
तोंड दाबून बुक्क्यांचा मार
विनातक्रार सहन करणे.
तोंडत शेण घालणे “समाजात छी
थू होणे.”.
तोबऱ्याला पुढे, लगामाला पाठीमागे
खाण्यात पुढे, पण कामात मागे.
थेंबे थेंबे तळे साचे
छोटी छोटी मेहनत साठून मोठे परिणाम देते.
थोरा घरचे श्वान त्याला सर्व देते मान
मोठ्या किंवा समर्थ माणसाच्या नुसत्या आश्रयाला जरी राहिले तरी मोठेपण मिळते.
दगडाचे पेव घालता खळखळ काढता खळखळ
निरुपयोगी वस्तूसाठी त्रास करून घेणे हा मूर्खपणा आहे.
दगडापेक्षा वीट मऊ
मोठ्या संकटापेक्षा लहान संकट सुसह्य.
दगडावरची रेघ
कायमची गोष्ट.
दस की लकडी एक्का बोजा
सर्वांनी थोडेथोडे साहाय्य केल्यास मोठे काम पूर्ण होते.
दहा गेले, पाच उरले
आयुष्याचा मोठा भाग संपला आहे.
दाखविलं सोनं, हसे मुल तान्हं
पैशाचा मोह सर्वांनाच असतो; पैसा दाखविल्यावर काम पटकन होतं.
दात आहेत तर चणे नाहीत, चणे आहेत तर दात नाहीत
एक गोष्ट अनुकूल असते पण दुसरी आवश्यक गोष्ट नसते.
दात कोरून पोट भरत नाही
मोठ्या व्यवहारात किरकोळ काटकसर करून काही फायदा होत नाही.
दाम करी काम
पैशाने बरीच कामे सहज होतात.
दिल चंगा तो कथौटी में गंगा
अंतःकरण पवित्र असेल तर पवित्रता आपल्याजवळच असते.
दिल्ली खूप दूर आहे
अजून बरेच काम बाकी आहे.
दिवस बुडाला, मजूर उडाला
मोलमजूर काम संपताच निघून जातो; जबाबदारी घेत नाही.
दिव्याखाली अंधार
मोठ्या माणसाच्या जवळही दोष असतात.
दुःख सांगावे मना सुख सांगावे जना
दुःख मनात ठेवावे; सुख लोकांना सांगावे.
दुधात मीठ कालवणे
चांगल्या गोष्टीत वाईट मिसळून ती खराब करणे.
दुधाने तोंड भाजले की ताकपण फुंकून प्यावे लागते
एकदा अद्दल घडल्यावर माणूस सर्व बाबतीत सावध होतो.
दुभत्या गाईच्या लाथा गोड
ज्याच्याकडून फायदा होतो, त्याचा त्रासही सहन केला जातो.
दुरून डोंगर साजरे
दूरची गोष्ट जवळच्यापेक्षा जास्त आकर्षक वाटणे.
दुष्काळात तेरावा महिना
संकटात अधिक त्रास होणे.
दृष्टी आड सृष्टी
आपल्या मागे काय चालले त्याकडे दुर्लक्ष.
देखल्या देवा दंडवत
सहज भेटली म्हणून केवळ विचारपूस.
देणे कुसळांचे, घेणे मुसळाचे
देणे थोडे पण घेणे खूप.
देव तारी त्याला कोण मारी
देवाची कृपा असल्यास कोणी वाईट करू शकत नाही.
देव भावाचा भुकेला
देवाला शुद्ध भावाचे मोल अधिक.
देश तसा वेश
परिस्थितीनुसार वागणे.
दैव आले द्यायला, अन् पदर नाही घ्यायला
नशिबाने संधी मिळाली पण ती वापरता आली नाही.
दैव उपाशी राही आणि उद्योग पोटभर खाई
नशिबावर अवलंबून राहणारा उपाशी राहतो, तर उद्योगी माणूस सुखाने जगतो.
दैव देते आणि कर्म नेते
नशिबामुळे उत्कर्ष होतो, पण चुकीच्या कृतींमुळे नुकसान होते.
दैव नाही लल्लाटी, पाऊस पडतो शेताच्या काठी
नशिबात नसल्यास अगदी जवळ आलेली संधीही हातातून निसटते.
दोन डोळे शेजारी भेट नाही संसारी
उपयोगी गोष्टी जवळ असूनही गाठभेट न होणे.
दोन मांडवांचा वऱ्हाडी उपाशी
दोन ठिकाणी अवलंबून असणाऱ्याचे काम कुठेच होत नाही.
दोन्ही दगडांत पाय ठेवणे
दोन विरोधी बाजूंना चिकटून अडचणीत पडणे.
धनगराची कुत्री लेंड्यापाशी ना मेंढ्यापाशी
कोणत्याच कामाचे नसणे.
धर्म करता कर्म उभारते
उपकार करायला गेल्यावर स्वतःवर संकट येणे.
धार्याला (मोरीला) बोळा, व दरवाजा मोकळा
छोट्या गोष्टीची काळजी घेऊन मोठ्या गोष्टीकडे दुर्लक्ष करणे.
धिटाई खाई मिठाई, गरीब खाई गचांड्या
आडदांड लोकांचे काम होते, पण गरीबांना यातायात भोगावी लागते.
न कर्त्याचा वार शनिवार
काम टाळण्यासाठी सबबी सांगणे.
न खात्या देवा नैवेद्य
ज्याला गरज नाही त्यालाच देणे.